رونق و تولید انبوه فیلم های ۹۰ دقیقه ای با جذب کارگردانان سینما ابتدا به حمایت تلویزیون از سینما تعبیر شد، اما این روند در طول زمان تغییر کرد و اکنون تولید فیلم های تلویزیونی با توجه به کاهش کیفیت این فیلم ها و رکود فیلم سازی، تهدیدی برای سینما محسوب می شود.

تولید فیلم های تلویزیونی در سال های اخیر رونق داشته و سازمان صدا و سیما، از طریق خط تولید وسیعش نیازهای خود به پخش و نمایش فیلم های سینمایی را تامین کرده است. ساخت فیلم های ۹۰ دقیقه ای در این سبک و شیوه می تواند پیامدهای مثبت و منفی داشته باشد.

بازاری که تلویزیون برای فعالیت سینماگرانی فراهم کرده که به دلیل شرایط بحرانی سینما، نمی توانند فرصت کار داشته باشند، فریبنده و جذاب است. میزان دستمزدها با توجه به زمان کوتاه تولید این فیلم ها در تلویزیون بسیار بالاست و سینماگران از فعالیت در تلویزیون استقبال می کنند.تعداد قابل توجهی از بازیگران که دیگر نمی توانند نقش های اصلی در سینما بازی کنند، پای ثابت فیلم های تلویزیونی هستند و به برکت تولید این آثار همچنان به عنوان بازیگر فعالیت می کنند. اما نظارت محدود بر تولید این آثار و شتابی که بر ساخت آن ها حاکم است، باعث شده بیشتر فیلم های تلویزیونی با اشکال ها و نواقص ساختاری فاحش روبه رو باشد.بیشتر این آثار که نام کارگردان های گمنام و جوان را بر پیشانی دارد، به سیاه مشق هایی می ماند که نمایش آن از شبکه های پربیننده تعجب برانگیز است. ساخت فیلم های تلویزیونی می تواند عرصه ای برای آموختن و تجربه کردن کارگردان های جوان باشد تا با هزینه ای کمتر و در زمانی محدود الفبای سینما را بیاموزند. این عرصه که می تواند زمینه رشد و بالندگی نسل تازه ای از فیلم سازان را فراهم کند، به دلیل نیاز شبکه ها به پخش فیلم و تولید پرشتاب برنامه، به مسابقه ای برای پر کردن آنتن تبدیل شده است.نمایش فیلم های تلویزیونی با کیفیت های نازل در حالی که بسیاری از فیلم های سینمایی نمی تواند روی پرده برود، سوال برانگیز است. اگرچه تعدادی از این فیلم ها نام سازندگانشان را بر سر زبان انداخت، اما این جریان پس از مدتی به دلایل مختلف از جمله نیاز شبکه ها به پخش برنامه در ساعت های بیشتر، به شکلی ادامه پیدا کرد که کیفیت قربانی کمیت شد.فیلم های تلویزیونی در شرایط فعلی، پاسخ گوی نیاز مخاطب جدی و منتقدان نیست اما هدف پر کردن آنتن را تامین کرده است. در هفته تعداد قابل توجهی از این فیلم ها از شبکه های مختلف روی آنتن می رود و اخبار ساخت این آثار در شکل وسیع منتشر می شود. سهم سینمای ایران از رسانه ملی محدود شده است اما سینماگران در تلویزیون، مشغول ساخت فیلم و مجموعه هستند.دستمزدهایی که برای تولید فیلم و مجموعه به سینماگران داده می شود، آن قدر وسوسه کننده است که بازیگران ترجیح می دهند عطای حضور در سینما را به لقایش ببخشند. بیشتر تهیه کنندگان بخش خصوصی نیز از بالا بودن دستمزدها در تلویزیون ناراضی هستند و معتقدند که تلویزیون بازار سینما را به هم ریخته است.فیلم تلویزیونی پدیده ای منحصر و محدود به شبکه های داخلی نیست، شبکه های مختلف خارجی هم فیلم تولید و پخش می کنند و با هزینه ای کمتر از بودجه یک فیلم سینمایی تلاش می کنند بخشی از نیاز مخاطب به دیدن فیلم را تامین کنند، اما آن چه در شبکه های داخلی اتفاق می افتد گاهی جز نمایش خامی، بی تجربگی و سطحی نگری نیست.تهیه کننده فیلم سینمایی «آل» دلیل بی توجهی منتقدان را به فیلم های تلویزیونی، فقدان انگیزه هنری در ساخت این آثار دانست.

علی معلم  گفت: تا زمانی که فیلم های ۹۰ دقیقه ای بی برنامه و بی کیفیت ساخته می شود و در جلب توجه مخاطبان و منتقدان توفیقی کسب نمی کند، نباید توقع داشت منتقدان این آثار کم اهمیت و بی محتوا را ارزیابی و بررسی کنند.وی افزود: در سال های اخیر شاهد تولید انبوه فیلم های تلویزیونی بوده ایم و این تولیدات به نوعی زنگ تفریح، عرصه ای برای بخت آزمایی و منبع درآمدی برای افراد شاغل در این حرفه تبدیل شده و از نظر ساختار بی ارزش و از جنبه زیباشناسی با مشکل روبه روست و با کارکردهای مشخص و زمان دار ساخته می شود.معلم گفت: در صورتی که هدف تولید فیلم های ۹۰ دقیقه ای را ایجاد زمینه اشتغال برای فیلم سازان بدانیم، این پروژه با موفقیت روبه رو بوده و اگر به دنبال دستاوردی دیگر بوده ایم، باید بدانیم این پروژه با شکست مواجه شده است.وی گفت: رسانه ملی بهتر است با مشخص کردن اهدافی برای خود و با شرایط گذاری وارد جریان تولید در بخش خصوصی شود و از طریق سرمایه گذاری در آن بخش، تغذیه ای مناسب با استانداردهای قابل قبول برای مخاطبان خود به ارمغان آورد.کارگردان فیلم تلویزیونی «پدر کاغذی» نیز ضعف مدیریت نیروی انسانی را عامل اصلی افت کیفیت فیلم های تلویزیونی دانست.علیرضا اسحاقی گفت: با توجه به این که نویسندگان و کارگردانان به طور مستقیم با ذائقه تماشاچی در تماس و بر آن تاثیرگذار هستند، در ساخت برنامه ها و فیلم های تلویزیونی مهم ترین عامل، چیدمان درست گروه پروژه است که باید دارای تجربه و تخصص باشند.کارگردان فیلم سینمایی «تله روباه» ادامه داد: زودبازده بودن به کار لطمه می زند و این که تلویزیون خوراک می خواهد توجیه مناسب و پذیرفتنی برای ساخت فیلم های تلویزیونی طی چند روز، با عوامل غیرحرفه ای و با بودجه اندک نیست.وی افزود: فیلم های تلویزیونی معمولا در ۲۰ روز ساخته می شود و در این مدت کوتاه نباید انتظار یک تولید قابل قبول را داشت. متاسفانه به سابقه عوامل در تولید این فیلم ها اهمیت داده نمی شود، صدابردارها بوم من هستند، دستیاران تصویربردار تصویربرداری می کنند، دستیارهای کارگردان، کارگردانی می کنند، عوامل غیرحرفه ای پول کم می گیرند و حاصل کار هم قابل دفاع نیست.اسحاقی تاکید کرد: تلویزیون عرصه ای برای تربیت نیروی انسانی نیست و بهتر است با به وجود آوردن شرایط و امکانات برای دانشجویان این حرفه مسئولیت را به دانشگاه ها واگذار کنیم و فراموش نکنیم اگر به روند تولید و ارائه آثار ضعیف و کم بار ادامه دهیم، مخاطبان قربانیان این بازی خواهند بود.کارگردان فیلم سینمایی «چپ دست» نیز درجه بندی فیلم های ۹۰ دقیقه ای براساس کیفیت را برای برآورد بودجه ضروری دانست.آرش معیریان گفت: تلویزیون به عنوان رسانه ای که با سلیقه جمعی و عام روبه روست اطلاعات تربیتی، اخلاقی و رفتاری را به مخاطبان منتقل می کند، وظیفه مهمی در قبال مردم دارد و فقط به سرگرم کردن مخاطب نمی پردازد.وی درباره کیفیت این فیلم ها گفت: متاسفانه درجه بندی کیفی برای این آثار وجود ندارد و به هر اثر بدون توجه به این که در چه گونه ای ساخته می شود، بودجه ثابت تعلق می گیرد. اگر آثار با توجه به سابقه کارگردان و تهیه کننده و در مرحله عقد قرارداد و تصویب درجه بندی شود و بودجه هایی متناسب با درجه تعیین شده برآورد و ارائه شود با ارتقای کیفیت این آثار مواجه می شویم.رضا درستکار نیز بی توجهی به کیفیت فیلم های تلویزیونی را عامل اصلی ضعف های تکنیکی و ساختاری این آثار دانست.این منتقد و روزنامه نگار گفت: فیلم های ۹۰ دقیقه ای به دلیل محدودیت بودجه و زمان با سرعت بالایی ساخته می شود و این مسئله به کیفیت این آثار لطمه وارد می کند. هر اثری در تاریخ هنر برای ماندگار شدن باید کیفیت گرا و مطابق با مبانی و موازین زیباشناسی باشد، فیلم های ۹۰ دقیقه ای از این قاعده مستثنا نیست و اگر فیلم هایی براساس قواعد و اصول رایج در دنیا ساخته شود حتما با استقبال مخاطبان و منتقدان مواجه می شود.درستکار درباره پایین بودن کیفیت فیلم های تلویزیونی گفت: مهم ترین عامل افت کیفیت این آثار، سفارشی بودن آن هاست. تلویزیون به عنوان متولی اصلی این عرصه، تولید فیلم های ۹۰ دقیقه ای را جدی نگرفته و به این ترتیب موجب پایین آمدن کیفیت این آثار شده است. کیفیت این فیلم ها برای مدیران شبکه ها اهمیت ندارد و به دنبال پر کردن آنتن هستند.وی افزود: برای افزایش کیفیت فیلم های تلویزیونی و سینمایی باید شرایطی فراهم شود که رابطه بین منتقدان به عنوان نماینده افکار عمومی و وجدان بیدار جامعه با مدیران رسانه و سینما رابطه ای سالم و پویا باشد و اعتماد متقابل میان آن ها به وجود آید. نقد سازنده می تواند مسیر کارگردان ها را برای ساخت آثاری قابل دفاع هموار کند.